به عنوان یک متخصص آموزش هنرهای تجسمی و پرورش خلاقیت کودکان و نوجوانان، همواره بر اهمیت نقاشی برای کودکان زیر ۷ سال تأکید داشتهام. در این متن قصد دارم ارتباط شگفتانگیز و ضروری بین نقاشی و نوشتن را برای شما والدین آگاه شرح دهم.
نقاشی، تمرینی حیاتی برای در دست گرفتن مداد
همانطور که میدانید، تشویق کودکان به نقاشی کشیدن در سنین ۴ تا ۷ سالگی از اهمیت ویژهای برخوردار است. کودکانی که در این بازه سنی به طور منظم، حداقل روزی یک نقاشی میکشند، به طور قطع در مدرسه و هنگام نوشتن و کنترل مداد با مشکلات بسیار کمتری مواجه خواهند شد.
ما به عنوان والدین وظیفه داریم حداقل روزی یک بار نحوه مداد دست گرفتن فرزندمان را بررسی کنیم و در صورت مشاهده هرگونه اشکال، آن را به او گوشزد نماییم. متأسفانه، برخی از والدین زمانی متوجه نحوه نادرست مداد گرفتن فرزندشان میشوند که او به کلاس اول رفته و در نوشتن دچار مشکل شده است. این کودکان به دلیل عادت نداشتن به نقاشی کردن پیش از مدرسه، نمیتوانند مداد را به درستی در دست بگیرند و کنترل کنند. در نتیجه، در نوشتن با دشواری روبرو میشوند. بنابراین، اولین دلیل اینکه نقاشی را “آغاز نوشتن” مینامیم، این است که کودکان از طریق نقاشی کردن، نحوه صحیح مداد دست گرفتن را میآموزند.
نقاشی، راهکاری برای تقویت عضلات دست و بهبود دستخط
دلیل دوم این ارتباط تنگاتنگ، به ضعف عضلات دست و کنترل ضعیف مداد در کودکانی برمیگردد که بدخط مینویسند. متأسفانه، اولین واکنش ما به بدخطی فرزندمان اغلب این است که او را سرزنش میکنیم و مدام تکرار میکنیم: “چرا اینقدر بد مینویسی؟ پاکش کن، دوباره بنویس!”. این رفتار نه تنها مشکل را حل نمیکند، بلکه باعث از بین رفتن اعتماد به نفس کودک و دلسردی او از نوشتن میشود.
این کشمکش و اجبار به نوشتن، در نهایت منجر به امتناع کودک از انجام تکالیف و افت تحصیلی او در سالهای اولیه مدرسه میشود. کودک بدخط مینویسد، نه به این دلیل که نمیخواهد خوب بنویسد، بلکه به این دلیل که عضلات دست او ضعیف است و نمیتواند مداد را به خوبی کنترل کند. نقاشی کردن، یکی از بهترین تمرینها و دستورزیها برای تقویت عضلات کوچک دست کودکان است. همه ما میدانیم کودکی که دستان قوی دارد، قطعاً در کنترل مداد و در نتیجه، خوشخط نوشتن موفقتر خواهد بود. بنابراین، نقاشی کشیدن را برای کودکان زیر ۷ سال جدی بگیرید. آموزشهای هنری در این سنین، به اندازه آب و هوا برای رشد آنها ضروری است.
پیشدبستان، بستری برای نقاشی کردن حروف و اعداد
وقتی کودکان به پیشدبستان میروند، تا حدی نوشتن اعداد و حروف فارسی را یاد میگیرند. به اعتقاد من، کودکان در واقع حروف و اعداد را در دوره پیشدبستان “نقاشی” میکنند. به همین دلیل است که میگویم نوشتن، شکل کلمات است و نقاشی، آغاز نوشتن. مطمئنم همه ما تجربه کردهایم که کودکان زیر ۳ سال عاشق خط خطی کردن هستند. این علاقه ذاتی کودکان به نقاشی است. اگر این علاقه جدی گرفته نشود و پرورش نیابد، به مرور زمان از بین خواهد رفت.
آموزش و ایجاد فرصت برای نقاشی روزانه
پس، به عنوان والدین آگاه، آموزش ببینید، فرزندتان را تحت آموزش قرار دهید و شرایطی را فراهم کنید تا او حتماً قبل از دوران مدرسه، حداقل روزی یک نقاشی بکشد. البته این کار باید با علاقه و لذت انجام شود، نه با اجبار. به یاد داشته باشید، نقاشی تنها آغاز نوشتن نیست و فواید بسیار دیگری نیز دارد که در متن های بعدی به آنها خواهم پرداخت.
ضعف در نقاشی، نشانهای از ضعف عضلات دست
اگر فرزندتان ۴ تا ۷ سال است و امروز به نقاشی علاقه نشان نمیدهد، اگر روزی یک نقاشی نمیکشد، اگر فقط طراحی میکند و رنگآمیزی نمیکند، یا اگر در رنگآمیزی بسیار بیدقت است، به احتمال زیاد عضلات دست او ضعیف است. من برای رشد همه کودکان، چه در ایران و چه در خارج از ایران، برنامه دارم. سن فرزندتان را زیر همین متن برایم بنویسید تا به صورت خصوصی شما را راهنمایی کنم.
خلاصه:
- نقاشی کردن در سنین ۴ تا ۷ سالگی، تمرینی ضروری برای یادگیری نحوه صحیح مداد دست گرفتن است.
- نقاشی با تقویت عضلات کوچک دست، به بهبود دستخط کودکان کمک میکند.
- کودکان در دوره پیشدبستان، در واقع حروف و اعداد را نقاشی میکنند.
- علاقه ذاتی کودکان به نقاشی باید جدی گرفته شود و پرورش یابد.
- ایجاد فرصت و تشویق کودکان به نقاشی روزانه، پیش از ورود به مدرسه، بسیار مهم است.
- ضعف در نقاشی میتواند نشانهای از ضعف عضلات دست کودک باشد.
